حسين مير حيدر
41
معارف گياهى ( فارسى )
سرو تبرى - سرو خمرهاى به فارسى « سرو تبرى » و رقم پاكوتاه و متراكم آن را « سرو خمرهاى » گويند . نامهاى محلى آن در خوزستان و فارس « نوش » و در علىآباد كتول « سر » مىباشد . در كتب طب سنتى با نامهاى عربى آن « شجرة الحياة » ، « عفس » ، « صلابه » و « شربين » ذكر شده است . به فرانسوى Thuya d'orient و Thuya و Arbre de Paradis و Arbre de vie و به انگليسى Arbor vitae و Chinese arbor vitae گفته مىشود . درختى است از خانوادهء Pinaceae تيرهء Cupressaceae . دو گونهء آن از نظر طب سنتى مورد توجه است ، يكى در ايران مىرويد كه به نام علمى Thuya orientalis L . و مترادفهاى آن : Biota orientalis Endl . و Platycladus stricta spach و Platycladus orientalis ( L . ) Franco از طرف گياهشناسان مختلف نامگذارى شده است . جنس Thuya را Thuja نيز مىنويسند . مشخصات درختى است زيبا نوع سرو خمرهاى آن درختى است كوچك و متراكم ، بردبار و متحمل شرايط سخت رويش ، با ساقههاى راست و برگهاى كوچك شده كه به شكل فلس درآمدهاند . انشعابات و شاخهها بادبزنى . ميوهء آن گرد يا تخممرغى شكل و كبود رنگ است و ترشحات صمغى كبود يا نقرهاى سطح ميوه را فرا گرفته است . سرو خمرهاى شبيه سروهاست جز اينكه شاخههاى آن بادبزنى است و ميوهء آن از 10 - 8 فلس